Bülten 5

Covid-19 Salgını ve Cezaevlerinin Durumu

Silivri Cezaevi / 20 Mayıs 2020

Cezaevlerindeki korona salgını hızlı bir şekilde yayılmaya devam etmektedir. Türkiye genelinde en az 318 tutuklu ve mahkumun enfekte olduğu rapor edilmiştir. Adalet Bakanlığı tüm çağrılara rağmen cezaevlerine ilişkin şeffaf bilgi paylaşımını reddetmekte ve riskli durumun üstünü örtmeye devam etmektedir.

Özellikle Silivri cezaevinde salgının çok hızlı şekilde yayıldığı, gerçek rakamın ortaya çıkmasına sebep olacak test ve hastanede tedavi gibi uygulamalardan cezaevleri yönetimlerinin özellikle kaçındığı yönünde hafta boyunca çok fazla şikayet alınmıştır. Enfekte tutuklu ve hükümlü sayısının en az 135 olduğunun değerlendirildiği Silivri cezaevinde, salgın dönemindeki insani olmayan şartlar tutuklu ve hükümlü yakınlarından elde edilen bilgiler çerçevesinde aşağıda özetlenmiştir. Bu kapsamda cezaevi şartları şu şekildedir:

  • Temizlik maddeleri ve dezenfektan ürünler verilmiyor, tutuklu ve hükümlülerin bu malzemeleri temin etme imkanı da yok,
  • Yemekler tencerelerle açık olarak dağıtılmakta, ısıtmak için ocak, tencere, mikrodalga fırın, tost makinesi gibi imkanlar bulunmamakta,
  • Günlük olarak verilen yemeklerin besin ve protein değeri çok düşük,
  • Süt, yoğurt, kefir, ayran, peynir, yumurta, et, tavuk ve balık gibi bağışıklık sistemini güçlendiren protein kaynağı besinler çok yetersiz,
  • Ekmekler hijyen şartlarına uygun olmayacak şekilde ambalajsız ve açık olarak dağıtılmakta,
  • Kantinde satılan hazır paket ürünlerin kalitesi düşük, bazen de bozulmuş ürünler satılmakta,
  • Tutuklu ve hükümlülere sadece tek bir nevresim, havlu ve çok kısıtlı sayıda kıyafet verilmekte, kişisel hijyenin sağlanması imkanı bulunmamakta,
  • Hijyen için gerekli olan tüm eşya, kıyafet ve çamaşırların çamaşır makinalarında en az 60° – 70°’de yıkanması imkanı bulunmamakta,
  • Çamaşırlar, 15 günde bir kez cezaevi imkanları ile yıkanmak üzere tutuklu ve hükümlülerden toplanmakta ve yıkanarak geri getirilmektedir. Ancak personel eksikliği nedeniyle salgın günlerinde bu süre çok daha fazla uzamakta,
  • Yıkanacak olan eşyalar fileler içinde cezaevi araçları ile açık şekilde yıkanmaya götürülmekte, aynı şekilde hijyenden uzak bir ortamda yine açık olarak ve tüm yıkanmış eşyalar kirli araçlara temas ederek geri getirilip dağıtılmakta,
  • 2 aydan bu yana cezaevine eşya giriş çıkışı durdurulduğu için yeni eşya alımı yapılamamakta,
  • Mevsimin değişmesi ve havaların ısınmasına rağmen tutuklu ve hükümlüler hala kışlık kıyafetleri giymek durumunda bırakılmakta,
  • Kota uygulaması nedeniyle, koğuşlarda çok az sayıda kıyafet bulundurulmasına izin verilmekte ve sık şekilde kıyafet değiştirme mümkün olmamakta,
  • İçme suyu eski ve paslı su borularından geldiğinden sağlık sorunlarına neden olmakta,
  • Cezaevi tarafından verilen bazı yemekler nedeniyle zehirlenme vakıaları yaşanmakta,
  • Tutuklu ve mahkum nüfusu halen cezaevinin resmi kapasitesinin iki katından fazla,
  • Haftada bir kez ankesörlü telefonlar ile ailelerle görüşme hakkı verilmekte. Telefonlar yüzlerce tutuklu ve mahkûm tarafından ortak olarak kullanılmakta,
  • Tutuklu ve mahkumlar aylardır aileleri ile açık görüş yapamamakta,
  • Açık havaya çıkılamamakta, spor yapma imkanı bulunmamakta,
  • Ayrıca avukat görüşmeleri zorlaştırılmakta, evrak alışverişi imkanı bulunmamaktadır.